• BIST 103.186
  • Altın 227,073
  • Dolar 5,3171
  • Euro 6,0307
  • Ankara 7 °C
  • İstanbul 3 °C
  • İzmir 10 °C

TEZEK DEYİP GEÇMEYİN !!

Ebru Oğuzhan Yeter

Türkiye`de ham madde kaynakları yok olmaya terk edildiği için, doğal gübre yerine kimyasal gübre kullanımında da bir çok  tarım ürününde olduğu gibi dışa bağımlı durumdayız.

 Yanlış  tarım politikaları, çiftçinin alım gücü,  mevsimler, insan gücü,  tarım ürünlerinin fiyatları, mazot fiyatları  gibi etkenler dikkate alındığında, ülkemizde ekili alanların tonlarca  gübreye ihtiyacı  olduğunu görebiliyoruz.

Ziraat Mühendisleri Odası’nın resmi açıklamalarına göre 2014 yılında ülkemizde kullanılan kimyasal gübre kullanımında, Cumhuriyet tarihinin rekorunun kırıldığı açıklanmış.

Üstelik gübre sektöründe ki kamu kuruluşları da bir çok diğer kurum gibi özelleştirildi, böyle olunca da gübre tekellerinin para hırsı, kimyasal gübre fiyatlarının sürekli artmasına neden olmuştur

 Anadolu’da hayvancılığın  en büyük geçim kaynağı olduğu dönemlerde, kimyasal gübre yerine köyde, ovada, yaylada her yerde doğal gübre vardı.

Doğal bir enerji kaynağı olmasından dolayı tezek olarak hala Anadolu’da bir çok köy de kullanılmaktadır.

Uzun kış gecelerinde, sobada, tandırda kömür gibi yanar. Çırayla, çalı çırpıyla tutuşunca için için yanarak taş evleri, toprak damları, kar yığınlarının altında ki küçük köy evlerini, camileri, okulları, köy konuk evlerini  doğal gazdan daha güzel ısıtır.

Mart, Nisan aylarında hayvan dışkıları, samanla karıştırılarak yayılır. Daha sonra kalıplar halinde belle  kesilerek bütün yaz boyunca kuruması sağlanır ve en sonunda kışın kullanımı rahat olması için üst üste dizilerek  istiflenir ve buna da ‘’kalak’’ denir.  

Çocuklar için baharın gelişiyle biraz olsun ısınan havalarda bu kalakların yapımında hem oyun oynamak, hem bunları gözlemleyerek büyümek büyük bir şans olsa gerek.

Sadece çocuklar değil, tavuklar, kazlar, hindiler, kediler, köpekler içinde bu kalakların hem ısınmak için iç kısımları hem de güneşten korunmak için gölgeleri değerlidir.

Tabi ki toprağa dokunan, eve mahkum olmayan çocukların, saklambaç oynamaları için de en güzel saklanılacak yerlerdir  ''kalak''lar.

Tezeklerin her bir parçası değerlidir, tezek diyerek hakaret etmek ise, Anadolu insanının elleriyle yoğurup emek verdiği, hem toprağını beslemek, hem evini ısıtmak için kullandığı bu doğal enerji kaynağını yok saymaktır.

Bunları yapan yine Anadolu'nun emekçi analarıdır. Bu analar ki hem toprağını, hem hayvanını, hem evladını korumayı da, beslemeyi de, büyütmeyi de iyi bilirler.

Demek ki, bu tezeklerin yapılmasıyla, hem hayvanların yaşadıkları alanın temiz kalması, hem bu doğal gübrenin tarlada, bahçede, bağda, bostanda kullanılmasıyla toprağın güçlenmesi,  hem de kışın kömür gibi yanmasıyla enerjiye dönüşmesi kadar çok yönlü faydası olduğunu unutanlar var.

Şimdi ne yazık ki,  tezek kullanılan köyler olsa da , bir çok köyde  bedava dağıtılan, ucuz kömürlerle, hem insanlar zehirlenmekte, hem soluduğumuz hava kirlenmekte,  hem de doğa zarar görmektedir.

Köy okullarında bugün devam ediyor mu bilmiyorum ama, eskiden her öğrenci bir parça tezekle okula gider ve gün boyu onun sıcağıyla bütün sınıf ısınırdı. ''Tabi ki o çocukların yöneticilere telefon edip, doğal gaz bağlatmasını isteyecek babaları hiç olmadı''

''Tezek''  diyerek küçümsememek lazım.

Şair ve yazar,  Cazim Gürbüz şiirinde şöyle diyor;

“Bizim yöreleri hep o ısıtır

Yayılırda basmalığa basılır

Güz gelince böbürlenir kasılır

Kışın sobaların asıdır tezek.


Artık serbest rekabete de girdi

Bu yıl fiyatları rekorlar kırdı

Kömüre, oduna bir tur bindirdi

Liberal sistemin faslıdır tezek.


Biyogaz dediler, tezler yazdılar

İyi gübre olduğunu sezdiler

Tezeğin keyfini böyle bozdular

Yine yakıtın aslıdır tezek.


Koyununki makbul, adı da “kerme”

Tozları “fışkı” dır sakın hor görme

Destan yazdık diye kızıp köpürme

Bizim soğukların yasıdır tezek.

Bu yazı toplam 842 defa okunmuştur.
  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Lütfen Ad ve Soyad yazınız.
    Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 2013 Haberler Ankara | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0 545 221 98 97 | Faks : 0 850 303 80 36 | Haber Scripti: CM Bilişim